Bộ GD&ĐT đề xuất bỏ thi tuyển sinh lớp 10 chuyên theo từng môn

(PLVN) - Theo dự thảo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, học sinh vào trường THPT chuyên sẽ được tuyển theo khối, thay vì đăng ký từng môn chuyên như hiện nay.

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa công bố dự thảo Thông tư ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của trường THPT chuyên để lấy ý kiến rộng rãi.

Dự thảo được xây dựng theo định hướng phát hiện, bồi dưỡng tài năng gắn với phát triển toàn diện và định hướng nghề nghiệp sớm, khắc phục tình trạng học lệch, chạy theo thành tích giải thưởng

Tổ chức lớp học theo 3 khối chuyên

Thay cho việc tổ chức lớp chuyên theo từng môn học như hiện nay, dự thảo quy định trường chuyên tổ chức lớp học theo 3 khối chuyên: khối Khoa học tự nhiên (gồm các môn Toán, Vật lí, Hóa học, Sinh học, Tin học); khối Khoa học xã hội (gồm các môn Ngữ văn, Lịch sử, Địa lí) và khối Ngoại ngữ.

Học sinh sẽ học đầy đủ các môn học, hoạt động giáo dục theo Chương trình giáo dục phổ thông với danh mục môn học lựa chọn được xác định thống nhất cho từng khối.

Theo đó, học sinh khối Khoa học tự nhiên học các môn Vật lí, Hóa học, Sinh học, Tin học; học sinh khối Khoa học xã hội và khối Ngoại ngữ học các môn Địa lí, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học và 01 môn trong các môn Vật lí, Hóa học, Sinh học, Công nghệ.

Tất cả học sinh tham gia giáo dục nghệ thuật, giáo dục thể chất và được lựa chọn loại hình, nội dung phù hợp với sở thích, năng khiếu.

Học sinh được chọn môn chuyên sâu sau học kỳ I lớp 10

Dự thảo cũng đề xuất thay đổi thời điểm học sinh lựa chọn môn học chuyên sâu. Trong học kỳ I lớp 10, học sinh được học tập, trải nghiệm, tham gia dự án học tập nhập môn và được tư vấn để định hình lĩnh vực, ngành nghề quan tâm.

Cuối học kỳ I lớp 10, ngoài môn chuyên bắt buộc của khối (môn Toán đối với khối Khoa học tự nhiên, môn Ngữ văn đối với khối Khoa học xã hội, ngoại ngữ trúng tuyển đối với khối Ngoại ngữ), mỗi học sinh đăng ký thêm 2 môn học thuộc khối để học chuyên sâu, phù hợp với tổ hợp xét tuyển đại học như Toán - Vật lí - Hóa học, Toán - Hóa học - Sinh học, Toán - Vật lí - Tin học, Ngữ văn - Lịch sử - Địa lí.

Từ học kỳ II lớp 10, học sinh học các chuyên đề định hướng; từ lớp 11, học sinh học ổn định nội dung giáo dục nâng cao dành cho môn chuyên tại lớp chuyên theo môn học. Học sinh có nguyện vọng được xem xét thay đổi môn học chuyên sâu vào cuối năm học lớp 10 hoặc lớp 11 trên cơ sở tư vấn, đánh giá năng lực và ý kiến đồng ý của cha mẹ học sinh.

Cũng từ học kỳ II lớp 10, mỗi học sinh tham gia ít nhất 1 dự án học tập liên môn, liên ngành theo nhóm, hướng tới giải quyết vấn đề thực tiễn, có sự hướng dẫn của giáo viên phối hợp với giảng viên, nhà khoa học của cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp.

Tuyển sinh theo khối chuyên, không phân chỉ tiêu theo môn chuyên

Dự thảo quy định tuyển sinh vào trường chuyên theo khối chuyên, áp dụng một phương thức và một điểm chuẩn cho mỗi khối, không xác định chỉ tiêu tuyển sinh theo môn chuyên. Kết quả trúng tuyển theo khối không đồng nghĩa với việc học sinh phải học chuyên sâu tất cả các môn học thuộc khối.

Học sinh dự tuyển khối Khoa học tự nhiên thi Toán nâng cao, Ngữ văn và bài đánh giá năng lực đọc hiểu khoa học tự nhiên; khối Khoa học xã hội thi Ngữ văn nâng cao, Toán và bài đánh giá năng lực đọc hiểu khoa học xã hội; khối Ngoại ngữ thi Toán, Ngữ văn và bài thi ngoại ngữ.

Bài đánh giá năng lực đọc hiểu là bài thi tổng hợp, đánh giá năng lực đọc hiểu, tư duy logic, lập luận và giải quyết vấn đề trên nền tảng Chương trình giáo dục phổ thông cấp THCS, không yêu cầu kiến thức chuyên sâu của từng môn học, nhằm hạn chế tình trạng luyện thi.

Bài thi Toán, Ngữ văn (không phải bài thi nâng cao) sử dụng đề thi chung của sở GDĐT trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10; điểm bài thi nâng cao, bài thi ngoại ngữ được tính hệ số tối thiểu là 2.

Không miễn học các môn khác với học sinh đội tuyển

Dự thảo khuyến khích mỗi trường chuyên thiết lập quan hệ hợp tác thường xuyên với ít nhất 1 cơ sở giáo dục đại học để tổ chức chuyên đề, dự án học tập, hướng dẫn nghiên cứu khoa học, tư vấn hướng nghiệp và sử dụng chung phòng thí nghiệm, thiết bị.

Học sinh có năng khiếu đặc biệt nổi trội được tuyển chọn, bồi dưỡng tham gia đội tuyển thi chọn học sinh giỏi quốc gia, quốc tế nhưng vẫn phải học đầy đủ các môn học khác; nhà trường không miễn, giảm hoặc cắt bỏ việc học tập các môn học khác của học sinh tham gia đội tuyển.

Dự thảo cho rằng, việc đánh giá chất lượng trường chuyên không chỉ căn cứ vào kết quả thi, giải thưởng mà còn xem xét sự tiến bộ, phẩm chất, năng lực của học sinh và tỷ lệ học sinh theo học các ngành khoa học, công nghệ, kĩ thuật, toán học, các chương trình đào tạo tài năng ở trình độ đại học. Trường chuyên có trách nhiệm thống kê, theo dõi quá trình học tập, nghề nghiệp của cựu học sinh.

Dự kiến áp dụng từ năm học 2027-2028

Theo dự thảo, mô hình mới được áp dụng từ năm học 2027-2028; trường chuyên chưa bảo đảm điều kiện được áp dụng từ năm học 2028-2029.

Các Sở GD&ĐT (đối với trường chuyên thuộc tỉnh), cơ sở giáo dục đại học (đối với trường chuyên thuộc cơ sở giáo dục đại học) sẽ quyết định thời điểm áp dụng đối với từng trường chuyên (năm học 2027-2028 hoặc năm học 2028-2029) trên cơ sở đánh giá mức độ đáp ứng các điều kiện về đội ngũ, chương trình, kế hoạch giáo dục, cơ sở vật chất và phương án tuyển sinh. Đồng thời công bố công khai thời điểm áp dụng cùng với kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10 và báo cáo Bộ GD&ĐT.

Đối với học sinh đã trúng tuyển, đang học tại trường chuyên trước thời điểm Thông tư có hiệu lực được tiếp tục học theo lớp chuyên và chương trình đã tuyển sinh đến khi hoàn thành cấp học.

Các sở GD&ĐT, cơ sở giáo dục đại học có trường chuyên và các trường chuyên có trách nhiệm chuẩn bị đội ngũ, hướng dẫn tuyển sinh, kế hoạch giáo dục, cơ sở vật chất và công tác thông tin, truyền thông trước năm học 2027-2028.