Bộ Giáo dục và Đào tạo 'siết' đào tạo từ xa ngành Ngôn ngữ Anh

(PLVN) - Trước quy mô đào tạo văn bằng hai và từ xa ngành Ngôn ngữ Anh tăng nhanh, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Lê Quân yêu cầu tăng cường kiểm tra các cơ sở đào tạo, chuẩn hóa chương trình và bảo đảm chuẩn đầu ra.

Đào tạo từ xa ngành Ngôn ngữ Anh tăng hơn 60% trong hai năm

Theo dữ liệu trên Hệ thống cơ sở dữ liệu về giáo dục đại học (HEMIS), số người học văn bằng thứ hai ngành Ngôn ngữ Anh theo hình thức chính quy và vừa làm vừa học tăng từ 10.613 người năm 2023 lên 17.113 người năm 2025, tăng 61,2%.

Cùng giai đoạn, quy mô đào tạo từ xa ngành Ngôn ngữ Anh tăng 60,5%, từ 32.489 lên 52.129 người. Số đơn vị có người học theo phương thức từ xa tăng từ 20 lên 39.  

Năm 2026, các cơ sở đào tạo đăng ký 38.224 chỉ tiêu đào tạo từ xa ngành Ngôn ngữ Anh, 5.810 chỉ tiêu văn bằng thứ hai chính quy và 6.534 chỉ tiêu văn bằng thứ hai vừa làm vừa học. Riêng nhóm văn bằng thứ hai vừa làm vừa học, số chỉ tiêu đăng ký tăng 68,6% so với năm 2025. Số liệu này phản ánh kế hoạch tuyển sinh do các cơ sở kê khai tại thời điểm rà soát.

Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học Nguyễn Tiến Thảo cho rằng, tốc độ tăng quy mô đặt ra yêu cầu đối chiếu số lượng người học với năng lực tổ chức đào tạo của từng cơ sở, từ đội ngũ giảng viên, học liệu số, hệ thống quản lý học tập đến điều kiện thực hành và đánh giá bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết. Đối với văn bằng thứ hai, việc công nhận, chuyển đổi tín chỉ từ chương trình đã học phải có căn cứ đối với từng người học và bảo đảm yêu cầu về chuẩn đầu ra.

Vụ Giáo dục Đại học đề xuất kiểm tra chuyên đề, ưu tiên các cơ sở có quy mô lớn hoặc tăng nhanh. Vụ cũng đề xuất xây dựng chuẩn chương trình đào tạo ngành Ngôn ngữ Anh, áp dụng thống nhất chuẩn đầu ra giữa các hình thức, phương thức đào tạo và nghiên cứu yêu cầu năng lực ngoại ngữ đầu ra tối thiểu bậc 5, tương đương trình độ C1.

Tăng cường giám sát việc tổ chức thi và cấp chứng chỉ ngoại ngữ

Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Huỳnh Văn Chương cho biết, hiện có 38 đơn vị đủ điều kiện tổ chức thi đánh giá năng lực ngoại ngữ theo quy chế trước đây.

Theo quy định chuyển tiếp, các đơn vị đang tổ chức thi theo quy chế này được tiếp tục tổ chức thi và cấp chứng chỉ đến hết ngày 31/12/2026. Từ ngày 1/1/2027, việc tổ chức thi đánh giá năng lực ngoại ngữ thực hiện theo Thông tư số 09/2026 của Bộ GD&ĐT.

Để bảo đảm chất lượng và tính khách quan của kỳ thi, Cục Quản lý chất lượng đề xuất tăng cường hậu kiểm các đơn vị tổ chức thi, tập trung vào điều kiện hạ tầng kỹ thuật, dữ liệu camera và phần mềm nhận diện thí sinh. Cục cũng đề xuất thẩm định độc lập ngân hàng câu hỏi và định dạng đề thi nhằm bảo đảm tính khách quan, công bằng trong đánh giá.

Đối với chứng chỉ ngoại ngữ của nước ngoài, Cục đề xuất tăng cường giám sát hoạt động liên kết tổ chức thi và việc duy trì các yêu cầu bảo đảm chất lượng của chứng chỉ đã được công nhận. Cục đồng thời đề xuất xây dựng, cập nhật và công khai danh mục chứng chỉ được công nhận theo mục đích sử dụng, trước hết là các chứng chỉ dùng làm minh chứng đáp ứng yêu cầu đầu vào và chuẩn đầu ra về ngoại ngữ trong giáo dục đại học và giáo dục nghề nghiệp.

Cần phối hợp với Công an để kiểm tra

Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Lê Quân khẳng định, đào tạo văn bằng thứ hai ngành Ngôn ngữ Anh đáp ứng nhu cầu xã hội, song cần tăng cường kiểm tra, chuẩn hóa chương trình và bảo đảm chất lượng đầu ra trước quy mô tuyển sinh ngày càng tăng.

Thứ trưởng giao Vụ Giáo dục Đại học chủ trì kiểm tra chuyên đề về đào tạo văn bằng thứ hai ngành Ngôn ngữ Anh theo phương thức từ xa. Vụ có nhiệm vụ rà soát cơ sở dữ liệu, lựa chọn một số cơ sở để kiểm tra điểm và triển khai kiểm tra công tác đào tạo từ xa trên phạm vi cả nước, kịp thời chấn chỉnh những hạn chế, bất cập phát hiện qua kiểm tra. Thứ trưởng yêu cầu phối hợp với A03, Bộ Công an ngay từ khâu triển khai và trong quá trình kiểm tra.

Trên cơ sở đề xuất của Vụ Giáo dục Đại học, Thứ trưởng yêu cầu Vụ sớm hoàn thiện, trình ban hành chuẩn chương trình đào tạo khối ngành ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài, trong đó có ngành Ngôn ngữ Anh. Chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo văn bằng thứ hai ngành Ngôn ngữ Anh phải tương đương với chuẩn đầu ra của chương trình chính quy.

Về chuẩn đầu ra bậc 5, tương đương trình độ C1, Thứ trưởng Lê Quân yêu cầu các cơ sở đào tạo có minh chứng đánh giá người học đạt trình độ này. Thứ trưởng nhấn mạnh, người học chỉ được cấp bằng cử nhân ngành Ngôn ngữ Anh sau khi có chứng chỉ xác nhận đạt trình độ C1.

Thứ trưởng giao Vụ Giáo dục Đại học phối hợp với Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin xây dựng thông tư về chuẩn nền tảng đào tạo từ xa.

Đối với công tác quản lý chứng chỉ ngoại ngữ, Thứ trưởng yêu cầu Cục Quản lý chất lượng tăng cường kiểm tra, giám sát các đơn vị tổ chức thi đánh giá năng lực ngoại ngữ và việc cấp chứng chỉ tại các đơn vị này.