Đề xuất tăng quyền tự chủ, giảm sổ sách tại các trung tâm giáo dục nghề nghiệp, thường xuyên

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) đang lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tổ chức và hoạt động của trung tâm giáo dục nghề nghiệp, trung tâm giáo dục thường xuyên và trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên.

Theo Bộ GDĐT, dự thảo được xây dựng nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý, bảo đảm sự thống nhất giữa các quy định hiện hành, đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục thường xuyên, đào tạo nghề và đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng đa dạng của người dân.

Một quy chế chung cho 3 loại trung tâm

Một trong những điểm đáng chú ý của dự thảo là thống nhất quy định về tổ chức và hoạt động đối với 3 loại hình gồm trung tâm giáo dục nghề nghiệp, trung tâm giáo dục thường xuyên và trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên.

Hiện nay, hoạt động của các trung tâm này được điều chỉnh bởi nhiều văn bản khác nhau.

Trong đó, trung tâm giáo dục thường xuyên và trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên đang áp dụng quy chế đối với loại hình công lập; trung tâm giáo dục nghề nghiệp công lập cấp huyện có quy chế riêng, trong khi chưa có quy chế đầy đủ đối với trung tâm giáo dục nghề nghiệp tư thục.

Dự thảo mới vì vậy được xây dựng theo hướng áp dụng thống nhất đối với cả cơ sở công lập và tư thục; đồng thời rà soát, kế thừa những quy định còn phù hợp và bổ sung các nội dung đáp ứng yêu cầu quản lý mới.

Theo đề xuất, khi Thông tư được ban hành sẽ thay thế 4 văn bản gồm Thông tư số 10/2021/TT-BGDĐT, Thông tư số 01/2023/TT-BGDĐT, Thông tư số 57/2015/TT-BLĐTBXH và Thông tư số 05/2020/TT-BLĐTBXH.

Tăng tự chủ, giảm sổ sách, đẩy mạnh số hóa

Dự thảo bổ sung và cụ thể hóa nhiệm vụ, quyền hạn cũng như quyền tự chủ của các trung tâm, đồng thời gắn quyền tự chủ với trách nhiệm giải trình và trách nhiệm của người đứng đầu.

Cơ cấu tổ chức bên trong của trung tâm cũng được điều chỉnh để phù hợp với định hướng sắp xếp, tổ chức lại các trung tâm giáo dục thường xuyên, giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên theo mô hình liên phường, xã.

Theo dự thảo, các trung tâm phải công khai trên trang thông tin điện tử nhiều nội dung như mục tiêu, chương trình giáo dục và đào tạo, kế hoạch tuyển sinh, điều kiện bảo đảm chất lượng, học phí và các khoản thu, văn bằng, chứng chỉ cùng các quy chế nội bộ.

Trung tâm đồng thời phải thực hiện trách nhiệm giải trình trước cơ quan quản lý nhà nước, người học và xã hội.

Một điểm mới đáng chú ý là dự thảo rà soát, cắt giảm các loại sổ sách không cần thiết đối với trung tâm, tổ chuyên môn và giáo viên; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và số hóa hồ sơ, sổ sách trong quản lý, giảng dạy.

Dự thảo cũng bổ sung quy định về địa điểm hoạt động giáo dục ngoài trụ sở chính. Theo đó, một trung tâm có thể có một hoặc nhiều địa điểm hoạt động giáo dục.

Đối với địa điểm tổ chức chương trình giáo dục thường xuyên cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông, trung tâm phải bảo đảm các điều kiện về an toàn, sức khỏe và điều kiện thực hiện chương trình.

Mở rộng cơ hội học nghề, học tập suốt đời

Dự thảo làm rõ hơn vai trò của các trung tâm trong công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ, giáo dục bắt buộc, giáo dục hòa nhập và xây dựng xã hội học tập.

Theo đó, trung tâm tham gia công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ tại địa phương; phối hợp huy động người học; tổ chức các lớp xóa mù chữ, chương trình giáo dục thường xuyên và thực hiện giáo dục hòa nhập.

Các trung tâm cũng phối hợp với UBND cấp xã điều tra nhu cầu học tập của người dân; rà soát, cập nhật số liệu về trình độ văn hóa; mở rộng cơ hội học tập và tham mưu xây dựng xã hội học tập tại địa phương.

Một điểm mới khác là dự thảo cho phép trung tâm giáo dục thường xuyên tham gia đào tạo nghề trình độ sơ cấp và các chương trình đào tạo nghề khác.

Đối với chương trình sơ cấp nghề, trung tâm phải đáp ứng đầy đủ điều kiện và được cấp giấy chứng nhận đăng ký hoạt động giáo dục nghề nghiệp theo quy định.

Có thể mở văn phòng đại diện ở nước ngoài

Dự thảo cũng cụ thể hóa hoạt động hợp tác quốc tế của các trung tâm.

Theo đó, trung tâm giáo dục thường xuyên và trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên có thể mở văn phòng đại diện ở nước ngoài theo quy định.

Các văn phòng này có thể nghiên cứu nhu cầu học tập, triển khai chương trình giáo dục thường xuyên cho kiều bào; tổ chức dạy tiếng Việt, quảng bá văn hóa và truyền thống Việt Nam tới cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và người nước ngoài.

Tuy nhiên, văn phòng đại diện không được trực tiếp kinh doanh hoặc ký kết các hợp đồng thương mại nhằm mục đích sinh lợi.

Bộ Giáo dục và Đào tạo hiện đang tiếp tục lấy ý kiến đối với dự thảo trước khi hoàn thiện và ban hành.