Dự án Khu bến cảng Mỹ Thủy (Quảng Trị): Quyết liệt giải phóng toàn bộ mặt bằng để đầu tư đồng bộ, phát huy hiệu quả dự án

(PLVN) - Khu bến cảng (KBC) Mỹ Thủy là dự án hạ tầng cảng biển quy mô lớn nhất từ trước đến nay tại Quảng Trị, được kỳ vọng trở thành cực tăng trưởng mới, tạo động lực phát triển kinh tế biển, công nghiệp và logistics của tỉnh cũng như khu vực Bắc Trung Bộ. Hiện nhiều hạng mục trọng điểm của giai đoạn 1 dần hình thành, tiến tới mốc vận hành 2 bến đầu tiên vào tháng 4/2026, nên công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) cho các phần mở rộng, các giai đoạn tiếp theo là rất quan trọng.

Cảng biển nước sâu chiến lược

Dự án do Cty CP liên doanh Cảng quốc tế Mỹ Thủy làm chủ đầu tư (CĐT), tổng diện tích khoảng 685ha, gồm 10 bến, chia làm 3 giai đoạn đầu tư đến 2036, tổng mức đầu tư khoảng 15.000 tỷ đồng. Riêng giai đoạn 1 (2018 - 2026) xây dựng 4 bến (5.900 tỷ đồng); giai đoạn 2 (2027 - 2031) 3 bến (5.876 tỷ); giai đoạn 3 (2032 - 2036) 3 bến (3.222 tỷ).

Lợi thế nổi bật của KBC Mỹ Thủy là cảng nước sâu, có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lớn, phù hợp xuất nhập khẩu hàng hóa khối lượng lớn, đặc biệt là các mặt hàng công nghiệp nặng, năng lượng, logistics. Khi hoàn thành, KBC Mỹ Thủy được kỳ vọng trở thành đầu mối logistics quan trọng, gắn với chuỗi các dự án động lực trong Khu kinh tế Đông Nam Quảng Trị, góp phần giảm chi phí vận tải, nâng cao năng lực cạnh tranh cho DN, mở rộng không gian phát triển kinh tế biển.

Đến nay, nhiều thủ tục quan trọng của dự án đã được hoàn tất. CĐT đã hoàn thành các thủ tục triển khai thi công giai đoạn 1; tổng kinh phí GPMB đã chi trả 148,34 tỷ đồng. Dự án đã được thuê đất và cấp sổ đỏ 133,46ha thuộc giai đoạn 1; hoàn thành việc chuyển mục đích sử dụng rừng và trồng rừng thay thế cho toàn bộ dự án; hoàn tất báo cáo đánh giá tác động môi trường; đã được cấp giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản.

Trên công trường, các hạng mục trọng điểm của giai đoạn 1 đang được triển khai gồm đê chắn sóng phía Đông; bến tàu và kè sau cầu bến số 1, 2; nạo vét luồng tàu, vũng quay tàu và khu nước trước bến phục vụ khai thác hai bến đầu tiên. Theo kế hoạch, hai bến này sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác trong tháng 4/2026.

Tuy nhiên, công tác GPMB cho phần diện tích mở rộng và các giai đoạn tiếp theo của dự án đang gặp một số khó khăn. Hiện dự án đang thực hiện thủ tục GPMB với 43,44ha thuộc giai đoạn 1 mở rộng, cùng 145,09ha thuộc giai đoạn 2, 3.

Theo tiến độ, khu vực vũng quay tàu của giai đoạn 1 mở rộng diện tích khoảng 20ha phải hoàn thành GPMB trước 20/1/2026; diện tích còn lại 28,27ha cần hoàn thành trong tháng 1/2026. Với giai đoạn 2 và 3, các bãi chứa là hạng mục ưu tiên, trong đó bãi 2a (15ha) phải hoàn thành GPMB trong tháng 1/2026; bãi 2b ưu tiên hoàn thành 10ha trong tổng số 19,76ha; bãi 3a ưu tiên hoàn thành 7 - 10ha trong tổng số 17,52ha trước 30/6/2026.

Việc chậm trễ trong GPMB tại các khu vực này sẽ tạo áp lực lớn lên kế hoạch triển khai các giai đoạn tiếp theo. Nếu không sớm tháo gỡ, nguy cơ gián đoạn chuỗi đầu tư, ảnh hưởng tiến độ tổng thể của dự án là có thể xảy ra, nhất là trong bối cảnh các bến đầu tiên chuẩn bị đi vào khai thác.

Quyết tâm đưa dự án về đích đúng tiến độ

Trước thực tế trên, UBND tỉnh đã tổ chức nhiều cuộc làm việc để rà soát, tháo gỡ khó khăn. Tại buổi làm việc mới đây, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Hoàng Nam nhấn mạnh: “Công tác GPMB là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, mang tính quyết định đến tiến độ và hiệu quả đầu tư dự án; đồng thời là nhiệm vụ phức tạp, nhạy cảm, liên quan trực tiếp đến sinh kế, quyền lợi chính đáng của người dân, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị”.

Lãnh đạo tỉnh yêu cầu UBND xã Mỹ Thủy phối hợp chặt chẽ các cơ quan, đơn vị liên quan, tập trung đẩy nhanh tiến độ GPMB giai đoạn 1 mở rộng tổng diện tích 48,29ha; trong đó hoàn thành khoảng 20ha vũng quay tàu trước 15/1/2026, phần còn lại hoàn thành trong tháng 1/2026. Giao UBND xã Diên Sanh chỉ đạo các đơn vị chuyên môn khẩn trương rà soát hồ sơ pháp lý, xác định nguồn gốc sử dụng đất và thời điểm tạo lập tài sản trên đất để kịp thời áp giá, lập phương án bồi thường, hỗ trợ, phối hợp xã Mỹ Thủy hoàn thành GPMB đúng tiến độ.

Với giai đoạn 2 và 3, CĐT được yêu cầu khẩn trương phối hợp thực hiện đo đạc, quy chủ, thu hồi diện tích còn lại 55,99ha, hoàn thành trong tháng 3/2026 để làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo. Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh chủ trì nghiên cứu hiện thực hóa cam kết của CĐT về tiến độ GPMB giai đoạn 2 và 3 bằng văn bản ký kết cụ thể giữa các bên liên quan, gắn trách nhiệm và nghĩa vụ rõ ràng.

Với quy mô, tính chất, vai trò chiến lược, KBC Mỹ Thủy là mắt xích quan trọng trong tổng thể phát triển kinh tế - xã hội của Quảng Trị. Việc hai bến đầu tiên dự kiến đi vào khai thác từ tháng 4/2026 cũng đặt ra yêu cầu cấp bách phải hoàn thiện mặt bằng cho các hạng mục còn lại; để toàn bộ dự án hoàn thành đúng tiến độ, phát huy tiềm năng, trở thành hạ tầng động lực, tạo “cú hích” mạnh mẽ cho phát triển kinh tế biển và công nghiệp của Quảng Trị.