Phim 'Vun đắp hiền tài' khắc họa tuyển chọn nhân tài của các bậc đế vương

Thông qua những ứng dụng công nghệ, bộ phim 3D mapping "Vun đắp hiền tài" giới thiệu quá trình hình thành và phát triển của Quốc Tử Giám - trường quốc học đầu tiên của Nhà nước Đại Việt, qua đó khắc họa tư tưởng của các bậc quân vương trong việc xây dựng nền giáo dục quốc gia, đào tạo và tuyển chọn người tài phụng sự đất nước.

Trong khuôn khổ Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức ra mắt phim 3D Mapping "Vun đắp hiền tài" - hoạt động khép lại chuỗi chương trình Festival tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám (1076-2026).

Chia sẻ tại lễ ra mắt ra mắt phim 3D Mapping "Vun đắp hiền tài, Tiến sĩ khoa học Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết: Việc xây dựng các sản phẩm 3D Mapping là một trong những nỗ lực của Trung tâm trong quá trình chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ vào hoạt động của di tích.

Theo ông Lê Xuân Kiêu, thông qua những ứng dụng công nghệ, Trung tâm mong muốn kể những câu chuyện về các giá trị của Văn Miếu - Quốc Tử Giám một cách thú vị, hấp dẫn và sống động nhất đến công chúng, đặc biệt là những người trẻ.

Việc ra mắt bộ phim nằm trong khuôn khổ Festival Thăng Long - Hà Nội năm 2026 và hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám. Sau buổi ra mắt, Trung tâm sẽ tiếp tục hoàn thiện bộ phim và đưa vào phục vụ du khách trong chương trình Trải nghiệm đêm Văn Miếu - Quốc Tử Giám trong thời gian tới.

Bộ phim mở đầu từ Thăng Long năm 1010, với hình tượng rồng thời Lý, rồi dẫn dắt người xem đến sự ra đời của Quốc Tử Giám dưới thời vua Lý Nhân Tông. Từ những học trò đầu tiên là con em hoàng tộc, Quốc Tử Giám dần mở rộng đối tượng đào tạo, trở thành nơi học tập, nghiên cứu và bồi dưỡng nhiều thế hệ trí thức của đất nước.

Xuyên suốt bộ phim là ba hình tượng tiếng trống trường, mộc bản và đàn chim bay về phía Mặt trời. Tiếng trống là nhịp dẫn của câu chuyện, gợi lên âm vang của một ngôi trường đã tồn tại gần một nghìn năm. Mộc bản mở ra thế giới của sách vở, học tập và truyền bá tri thức. Những đàn chim bay lên từ mái trường tượng trưng cho các thế hệ học trò sau khi trưởng thành, mang theo tri thức và sứ mệnh phụng sự đất nước.

Theo tác giả Trương Quốc Toàn, ý tưởng của bộ phim "Vun đắp hiền tài" được xây dựng từ chính hành trình của một ngôi trường: "được hình thành, phát triển, đào tạo con người và đưa những thế hệ học trò trưởng thành đi phụng sự đất nước".

Ba hình tượng xuyên suốt - tiếng trống trường, những tấm mộc bản và đàn chim bay về phía Mặt trời - được lựa chọn để kể câu chuyện ấy bằng ngôn ngữ của nghệ thuật trình chiếu.

Trong đó, tiếng trống trường và mặt trống mang hoa văn rồng thời Lý được sử dụng xuyên suốt như một nhịp dẫn. Mộc bản thể hiện đặc trưng của việc in ấn sách học thời xưa, đồng thời gợi nhắc vai trò của Quốc Tử Giám trong việc in và cấp phát sách cho các địa phương. Còn đàn chim là hình ảnh những thế hệ học trò "đủ lông đủ cánh bay đi khắp các vùng miền, mang theo sứ mệnh phụng sự đất nước."

Bên cạnh đó, một số phân cảnh trong phim thể hiện hình tượng đàn chim di trú bay hình chữ V mang thông điệp về quá trình mở rộng phổ cập giáo dục đến toàn dân trong suốt chiều dài lịch sử của nhà nước Đại Việt, trong đó cánh chim đầu đàn tượng trưng cho thái tử Lý Càn Đức - người học trò đầu tiên được đến học tại Văn Miếu, sau này trở thành vua Lý Nhân Tông đã ban chiếu thành lập Quốc Tử Giám.

Đàn chim đó ban đầu có số lượng khiêm tốn như các thành phần được phép theo học tại Quốc Tử Giám chỉ gồm con em hoàng tộc và các bậc trọng thần. Nhưng theo thời gian, quy mô của đàn chim ngày càng được mở rộng tượng trưng cho việc cánh cửa trường Giám dần rộng mở đón cả những nho sinh xuất thân từ tầng lớp bình dân nhưng có học lực xuất sắc.

Với thời lượng khoảng 12 phút, "Vun đắp hiền tài" sử dụng công nghệ 3D Mapping kết hợp hình ảnh, ánh sáng và âm nhạc để biến không gian di sản thành một sân khấu kể chuyện lịch sử, đưa công chúng đến gần hơn với ký ức về Quốc Tử Giám và truyền thống trọng học, trọng tài của dân tộc. Hình ảnh kết phim là mặt trống sấm cùng những hồi trống dồn liên tiếp; sau mỗi hồi trống, một đàn chim lại bay lên và tỏa đi nhiều hướng.

Sau khi ra mắt, "Vun đắp hiền tài" sẽ tiếp tục được phục vụ trong chương trình Trải nghiệm đêm Văn Miếu, cùng với "Tinh hoa đạo học" và "Sử đá lưu danh", góp phần tạo nên một sản phẩm trải nghiệm văn hóa đêm đặc trưng tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Từ câu chuyện của gần một nghìn năm trước, bộ phim gửi tới hôm nay một thông điệp giản dị mà bền vững: vun đắp tri thức, đào tạo con người và trọng dụng hiền tài chính là vun đắp tương lai của đất nước.