Trao quyền và đồng hành để thanh thiếu nhi trở thành người tiên phong ứng phó với biến đổi khí hậu

Biến đổi khí hậu đang ngày càng hiện hữu trong cuộc sống của trẻ em và thanh thiếu niên Việt Nam. Từ những đợt nắng nóng kéo dài, mưa lớn gây ngập úng ở đô thị cho đến bão lũ, sạt lở tại nhiều địa phương, các tác động của khí hậu cực đoan không còn là những dự báo trong tương lai mà đã trở thành trải nghiệm hằng ngày của nhiều người trẻ.

Hưởng ứng Tháng Hành động vì trẻ em năm 2026 và Ngày Môi trường Thế giới, Hội đồng Đội Trung ương phối hợp cùng Plan International Việt Nam tổ chức chương trình “Thanh thiếu nhi ứng phó với biến đổi khí hậu” nhằm tạo không gian để thanh thiếu nhi chia sẻ sáng kiến, lan tỏa các hành động tích cực và khẳng định vai trò của người trẻ trong ứng phó với một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là biến đổi khí hậu.

Theo ông Hoàng Thái Nam, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, Phó Trưởng ban Công tác Thanh Thiếu nhi Trung ương Đoàn, những năm qua, các cấp bộ Đoàn, Hội, Đội đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy hành động của thanh thiếu nhi trong bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu.

Từ phong trào “Ngày Chủ nhật xanh”, “Chống rác thải nhựa”, “Hãy làm sạch biển”, đến các mô hình “Trường học xanh”, các hoạt động trồng cây, tiết kiệm năng lượng, bảo vệ nguồn nước, phân loại rác tại nguồn và nhiều sáng kiến môi trường do chính thanh thiếu nhi đề xuất, thực hiện đã góp phần lan tỏa lối sống xanh trong cộng đồng

Việc trang bị kiến thức, kỹ năng, ý thức trách nhiệm và năng lực hành động cho thế hệ trẻ trước những thách thức của biến đổi khí hậu không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành giáo dục hay các tổ chức thanh thiếu nhi, mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội

Tại chương trình kết quả nghiên cứu về nhận thức, thái độ và hành vi của thanh niên đối với biến đổi khí hậu do nhóm sinh viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn cùng các thành viên trẻ từ Ban Tham vấn Thanh niên của Plan International thực hiện đã được giới thiệu.

Nghiên cứu được triển khai tại Hà Nội và Quảng Trị với 454 phiếu khảo sát, 24 cuộc phỏng vấn sâu và 3 cuộc thảo luận nhóm, ghi nhận những góc nhìn đa dạng của thanh niên về các vấn đề môi trường và khí hậu.

Đại diện nhóm nghiên cứu thanh niên, em Đỗ Hoàn Gia Trí chia sẻ rằng cách tiếp cận này giúp những kết quả nghiên cứu không đơn thuần là những nhận định về người trẻ mà còn phản ánh tiếng nói được hình thành từ chính trải nghiệm và quan sát của thanh niên trước những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu.