Nghị định 314/2026/NĐ-CP: Nghiêm cấm lợi dụng sàn dữ liệu để mua, bán dữ liệu cá nhân

(PLVN) - Chính phủ đã ban hành Nghị định 314/2026/NĐ-CP quy định hoạt động của sàn dữ liệu; trong đó, Nghị định 314/2026/NĐ-CP nghiêm cấm việc lợi dụng sàn dữ liệu để thực hiện hành vi mua, bán dữ liệu cá nhân hoặc xử lý dữ liệu cá nhân trái quy định của pháp luật.

Theo Nghị định 314/2026/NĐ-CP, sàn dữ liệu bao gồm sàn dữ liệu quốc gia và các sàn dữ liệu khác. Trong đó, sàn dữ liệu quốc gia do Trung tâm dữ liệu quốc gia, Bộ Công an xây dựng, quản lý, vận hành, giám sát, kiểm tra, đánh giá; thực hiện chức năng cung cấp dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu và môi trường giao dịch dữ liệu theo quy định.

Sàn dữ liệu quốc gia cung cấp môi trường giao dịch dữ liệu; cung cấp dữ liệu, các sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu từ các nguồn Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia, các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành, cơ sở dữ liệu khác do cơ quan Đảng, Nhà nước, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam quản lý và từ dữ liệu do tổ chức, cá nhân khác cung cấp.

Trung tâm dữ liệu quốc gia thực hiện chức năng giám sát, kiểm tra, đánh giá đối với hoạt động của sàn dữ liệu quốc gia và các sàn dữ liệu khác.

Đáng chú ý, Nghị định 314/2026/NĐ-CP nêu rõ, hoạt động của sàn dữ liệu phải tuân thủ quy định của pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân. Nghiêm cấm việc lợi dụng sàn dữ liệu để thực hiện hành vi mua, bán dữ liệu cá nhân hoặc xử lý dữ liệu cá nhân trái quy định của pháp luật. Dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu có nguồn gốc từ dữ liệu cá nhân chỉ được giao dịch trên sàn dữ liệu khi đáp ứng điều kiện về khử nhận dạng và các yêu cầu khác theo quy định của pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Tuân thủ quy định của pháp luật về sở hữu trí tuệ, an ninh mạng và các quy định của pháp luật khác có liên quan.

Bên cạnh đó, bảo đảm công bằng, công khai, minh bạch trong việc niêm yết, giao dịch, hỗ trợ định giá dữ liệu, sản phẩm về dữ liệu và cung cấp dịch vụ về dữ liệu trên sàn dữ liệu. Bảo đảm an ninh mạng, an ninh dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân, dữ liệu thuộc phạm vi bí mật nhà nước theo quy định của pháp luật trong quá trình giao dịch, lưu trữ trên sàn dữ liệu. Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia giao dịch trên sàn dữ liệu.

Đối với dữ liệu được giao dịch cũng phải bảo đảm tính chính xác, hợp lệ, toàn vẹn, đầy đủ, được cập nhật kịp thời, thống nhất và có thể truy xuất nguồn gốc.

Mặt khác, Nghị định 314/2026/NĐ-CP cũng nêu rõ điều kiện đối với dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu được giao dịch trên sàn dữ liệu.

Theo đó, dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu được giao dịch trên sàn dữ liệu phải có nguồn gốc hợp pháp và được chứng minh bằng các hồ sơ, tài liệu hợp lệ về việc thu thập, tạo lập hoặc nhận chuyển giao quyền khai thác, sử dụng dữ liệu; đối tượng, nội dung, phương pháp và quy trình tạo ra dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu phải bảo đảm tính minh bạch, tuân thủ quy định của pháp luật và đã được tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu kiểm tra, đánh giá.

Việc cung cấp thông tin, hồ sơ, tài liệu không bao gồm các nội dung thuộc bí mật kinh doanh hoặc các thông tin khác thuộc phạm vi bảo vệ theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu có trách nhiệm kiểm tra, đánh giá sự phù hợp của hồ sơ, tài liệu theo quy định của Nghị định 314/2026/NĐ-CP.

Có các điều kiện, yêu cầu hoặc hạn chế (nếu có) trong việc lưu thông, lưu hành và sử dụng dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu đã được bên bán xác định và công bố rõ ràng trong hồ sơ dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu.

Ngoài ra, các dữ liệu trên phải không thuộc trường hợp dữ liệu không được phép giao dịch theo quy định của pháp luật về dữ liệu, đồng thời tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật tối thiểu như:

Có định dạng phù hợp, thông dụng, bảo đảm khả năng đọc, khai thác và xử lý bằng máy. Trường hợp được cung cấp thông qua giao diện lập trình ứng dụng, phải có tài liệu hướng dẫn kết nối, mô tả cấu trúc dữ liệu, phương thức xác thực, phân quyền truy cập và giới hạn khai thác.

Bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ, khai thác và sử dụng trên hệ thống của sàn dữ liệu; bảo đảm an toàn, bảo mật trong quá trình kết nối, truyền, nhận, lưu trữ và khai thác dữ liệu.

Bên bán phải công bố trong hồ sơ niêm yết thông tin về chất lượng, mức độ chính xác, đầy đủ, cập nhật và các hạn chế của dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu.

Nghị định 314/2026/NĐ-CP quy định, việc giao dịch mua bán, trao đổi sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu trên sàn dữ liệu phải được xác lập thông qua hợp đồng điện tử theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.

Hợp đồng điện tử trên sàn dữ liệu chỉ có hiệu lực khi có sự chấp thuận của cả hai bên. Các bên có thể xác nhận hợp đồng bằng chữ ký số công cộng, chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn, hoặc các hình thức xác nhận khác bằng phương tiện điện tử do sàn dữ liệu triển khai và được quy định tại Quy chế hoạt động của sàn dữ liệu.

Nghị định 314/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 25/9/2026.