Người dạy nghề có thể được công nhận năng lực qua đánh giá thực tế

Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư số 43/2026/TT-BGDĐT quy định tiêu chuẩn người dạy nghề, tạo cơ sở pháp lý để huy động chuyên gia, kỹ sư, nghệ nhân và lao động có kỹ năng nghề cao tham gia đào tạo trong giáo dục nghề nghiệp.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Thông tư số 43/2026/TT-BGDĐT quy định tiêu chuẩn người dạy nghề, nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Giáo dục nghề nghiệp năm 2025.

Trong bối cảnh giáo dục nghề nghiệp ngày càng gắn với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp và thị trường lao động, Thông tư tạo cơ sở pháp lý để huy động, sử dụng hiệu quả đội ngũ chuyên gia, kỹ sư, nghệ nhân, người lao động có kỹ năng nghề cao tham gia giảng dạy, hướng dẫn thực hành tại doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở giáo dục nghề nghiệp.

Chú trọng đánh giá năng lực thực chất

Thông tư quy định các nhóm tiêu chuẩn cơ bản đối với người dạy nghề, gồm: đạo đức nghề nghiệp; trình độ đào tạo và năng lực thực hành nghề; năng lực sư phạm. Tùy theo nhiệm vụ đảm nhận, người dạy nghề phải đáp ứng các yêu cầu tương ứng về trình độ chuyên môn, kỹ năng thực hành nghề và nghiệp vụ sư phạm.

Điểm đáng chú ý của Thông tư là tiếp cận theo hướng đánh giá năng lực thực chất, góp phần tháo gỡ các rào cản mang tính hình thức. Theo đó, năng lực thực hành nghề và năng lực sư phạm có thể được công nhận thông qua văn bằng, chứng chỉ theo quy định hoặc thông qua đánh giá năng lực thực tế do cơ sở giáo dục nghề nghiệp tổ chức.

Việc đánh giá, công nhận năng lực được thực hiện thông qua Hội đồng đánh giá do cơ sở giáo dục nghề nghiệp thành lập, với sự tham gia của nhà giáo, chuyên gia và đại diện doanh nghiệp. Cơ chế này nhằm bảo đảm tính khách quan, thực tiễn và phù hợp với đặc thù của từng ngành, nghề đào tạo.

Hình thức đánh giá có thể gồm vấn đáp, thực hành giảng dạy, thực hành kỹ năng nghề hoặc kết hợp nhiều hình thức. Hội đồng đánh giá cũng được xem xét các minh chứng về kinh nghiệm nghề nghiệp, thành tích nghề nghiệp, giải thưởng, chứng chỉ hoặc kết quả đánh giá trước đó để miễn, giảm một số nội dung đánh giá khi phù hợp.

Giảm thủ tục, tạo thuận lợi cho người dạy nghề

Nhằm giảm chi phí, giảm thủ tục và tạo thuận lợi cho người dạy nghề, Thông tư quy định cơ sở giáo dục nghề nghiệp có thể căn cứ quyết định công nhận năng lực thực hành nghề, năng lực sư phạm do cơ sở giáo dục nghề nghiệp khác ban hành để xem xét, sử dụng người dạy nghề mà không phải tổ chức đánh giá lại.

Việc sử dụng kết quả đánh giá của cơ sở khác được thực hiện khi nội dung, trình độ đào tạo và ngành, nghề được công nhận phù hợp với yêu cầu giảng dạy. Quy định này góp phần thúc đẩy chia sẻ nguồn nhân lực chất lượng cao giữa các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, đồng thời vẫn bảo đảm quyền chủ động của từng cơ sở trong lựa chọn và sử dụng đội ngũ giảng dạy.

Để tránh xáo trộn hoạt động đào tạo, Thông tư quy định điều khoản chuyển tiếp đối với người dạy nghề đang tham gia giảng dạy theo kế hoạch đào tạo đã được phê duyệt trước ngày Thông tư có hiệu lực.

Bên cạnh đó, người đã được cấp chứng chỉ kỹ năng dạy học theo các quy định trước đây tiếp tục được công nhận đáp ứng tiêu chuẩn về năng lực sư phạm theo quy định của Thông tư.