Bắc Ninh: Loạt chính sách mới có hiệu lực từ tháng 5/2026

(PLVN) - Từ đầu tháng 5/2026, tỉnh Bắc Ninh chính thức triển khai nhiều cơ chế, chính sách mới trên các lĩnh vực trọng tâm như quản lý tài nguyên – môi trường, an toàn bức xạ, khoa học – công nghệ và bồi thường, hỗ trợ khi thu hồi đất phục vụ dự án trọng điểm. Các quy định được ban hành không chỉ nhằm hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, mà còn hướng tới bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Một trong những điểm mới đáng chú ý là Quyết định số 25/2026/QĐ-UBND quy định cấp dự báo cháy rừng và bảng tra cấp dự báo cháy rừng trên địa bàn tỉnh, có hiệu lực từ ngày 1/5/2026. Đây được xem là công cụ quan trọng nhằm chủ động kiểm soát nguy cơ cháy rừng trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp.

Theo quy định, cảnh báo cháy rừng tại Bắc Ninh kéo dài 8 tháng trong năm, tập trung vào các tháng cao điểm từ tháng 1 đến tháng 5 và từ tháng 10 đến tháng 12. Hệ thống dự báo cháy rừng được chia thành 5 cấp độ, từ cấp I (nguy cơ thấp) đến cấp V (cực kỳ nguy hiểm), tương ứng với từng mức độ là các biện pháp phòng ngừa, ứng phó cụ thể.

Đáng chú ý, từ cấp III trở lên, các địa phương phải tăng cường lực lượng trực canh, kiểm soát nghiêm ngặt các hoạt động sử dụng lửa trong và ven rừng. Khi nguy cơ cháy ở cấp IV và V, việc sử dụng lửa bị nghiêm cấm hoàn toàn; đồng thời, các phương án sẵn sàng huy động lực lượng, phương tiện phải được kích hoạt ở mức cao nhất nhằm xử lý kịp thời khi xảy ra sự cố.

Quy định cũng làm rõ trách nhiệm của từng cấp, từng ngành trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. Trong đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan đầu mối theo dõi, dự báo và tham mưu chỉ đạo; chính quyền cơ sở trực tiếp tổ chức triển khai; các cơ quan báo chí có trách nhiệm thông tin kịp thời, đặc biệt khi cấp dự báo đạt mức nguy hiểm cao.

Bên cạnh đó, Quyết định số 26/2026/QĐ-UBND của UBND tỉnh Bắc Ninh về phân cấp quản lý nhà nước trong lĩnh vực an toàn bức xạ và hạt nhân cũng chính thức có hiệu lực. Đây là bước đi nhằm nâng cao tính chủ động, rút ngắn quy trình xử lý thủ tục hành chính trong lĩnh vực đặc thù này.

Theo đó, Sở Khoa học và Công nghệ được giao thực hiện nhiều thẩm quyền quan trọng liên quan đến các thiết bị bức xạ, đặc biệt là thiết bị X-quang chẩn đoán y tế, hệ thống chụp cắt lớp vi tính tích hợp PET/CT, SPECT/CT và các thiết bị phát tia X khác (trừ thiết bị sử dụng trong chụp ảnh phóng xạ công nghiệp).

Cụ thể, Sở có trách nhiệm cấp mới, gia hạn, sửa đổi, bổ sung và thu hồi giấy phép tiến hành công việc bức xạ đối với các thiết bị thuộc phạm vi quản lý. Đồng thời, cơ quan này cũng thực hiện cấp chứng chỉ cho nhân viên bức xạ và xác nhận khai báo đối với các thiết bị X-quang chẩn đoán y tế.

Việc phân cấp rõ ràng không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn tạo thuận lợi cho các tổ chức, cá nhân trong quá trình thực hiện thủ tục, giảm thiểu thời gian, chi phí, qua đó thúc đẩy ứng dụng công nghệ hiện đại trong lĩnh vực y tế và công nghiệp.

Trong lĩnh vực khoa học – công nghệ, UBND tỉnh Bắc Ninh đã ban hành Quyết định số 27/2026/QĐ-UBND quy định quản lý nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo sử dụng ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh, có hiệu lực từ ngày 1/5/2026.

Quy định này thiết lập một quy trình quản lý đồng bộ, bao quát toàn bộ vòng đời của nhiệm vụ khoa học – công nghệ, từ khâu đề xuất, đặt hàng, xét duyệt, tổ chức thực hiện đến đánh giá, nghiệm thu và thanh lý hợp đồng. Sở Khoa học và Công nghệ được giao là cơ quan đầu mối quản lý các nhiệm vụ cấp tỉnh; các sở, ngành và địa phương quản lý các nhiệm vụ thuộc phạm vi được phân cấp.

Một trong những điểm mới đáng chú ý là yêu cầu cao hơn đối với các tổ chức, doanh nghiệp tham gia thực hiện nhiệm vụ. Theo đó, đơn vị chủ trì phải chứng minh năng lực chuyên môn, có cam kết bố trí kinh phí đối ứng và đặc biệt là cam kết ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sau khi hoàn thành.

Quy trình xét chọn, đặt hàng nhiệm vụ được thực hiện thông qua hội đồng chuyên môn và tổ thẩm định kinh phí, bảo đảm tính khách quan, minh bạch. Việc đánh giá nhiệm vụ cũng được tiến hành theo nhiều giai đoạn, từ theo dõi trong quá trình thực hiện đến đánh giá kết quả cuối cùng và hiệu quả đầu ra, qua đó nâng cao chất lượng và tính ứng dụng của các đề tài nghiên cứu.

Bên cạnh các chính sách có hiệu lực từ tháng 5, trước đó, từ ngày 22/4/2026, Quyết định số 28/2026/QĐ-UBND về chính sách hỗ trợ đặc thù khi thu hồi đất để thực hiện Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình cũng đã được triển khai.

Chính sách này tập trung vào việc hỗ trợ đối với nhà ở, công trình phục vụ đời sống của hộ gia đình, cá nhân trên đất vườn, ao thuộc khu dân cư, được tạo lập trước thời điểm có thông báo thu hồi đất và đủ điều kiện được bồi thường về đất.

Phạm vi áp dụng tại các địa phương liên quan đến dự án như Gia Bình, Lương Tài và Nhân Thắng. Nguyên tắc thực hiện được đặt ra là bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch, khách quan và kịp thời, đồng thời chú trọng bảo vệ quyền lợi của người dân, đặc biệt là các đối tượng chính sách và người trực tiếp sản xuất nông nghiệp.

Điểm nổi bật của chính sách là mức hỗ trợ đối với nhà ở, công trình phục vụ đời sống được xác định bằng 100% mức bồi thường. Quy định này được đánh giá là góp phần giảm thiểu tác động tiêu cực khi triển khai dự án quy mô lớn, tạo sự đồng thuận trong nhân dân và đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng.

Việc đồng loạt ban hành và đưa vào thực thi các chính sách mới từ tháng 5/2026 cho thấy quyết tâm của tỉnh Bắc Ninh trong việc hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trên nhiều lĩnh vực.