Đề xuất quy định hoạt động giáo dục tăng cường, không để biến tướng thành dạy thêm

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến các địa phương về dự thảo Thông tư quy định tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học tại cơ sở giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên. Dự thảo nhấn mạnh nguyên tắc tự nguyện, công khai, minh bạch, không trùng lặp chương trình chính khóa và không biến tướng thành dạy thêm, học thêm

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cho biết, dự thảo Thông tư được xây dựng nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Giáo dục số 123/2025/QH15, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục theo định hướng phát triển toàn diện phẩm chất, năng lực học sinh.

Dự thảo cũng phù hợp với thực tiễn triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 trong bối cảnh dạy học 2 buổi/ngày, đồng thời đáp ứng yêu cầu đưa kiến thức về năng lực số, trí tuệ nhân tạo (AI) vào trường học theo Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Phân định rõ với hoạt động dạy thêm, học thêm

Theo dự thảo, hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học không phải là dạy thêm, học thêm. Các hoạt động này tập trung vào rèn luyện kỹ năng sống, giáo dục STEM/STEAM, robot, trí tuệ nhân tạo, ngoại ngữ, tin học, nghệ thuật, thể dục thể thao và phát triển năng lực cá nhân của học sinh.

Dự thảo quy định các hoạt động này không được thay thế, không trùng lặp nội dung giáo dục bắt buộc, không gây quá tải cho người học; không sử dụng thời gian để dạy trước chương trình, ôn tập, luyện thi hoặc “nhồi nhét” kiến thức các môn văn hóa trong Chương trình Giáo dục phổ thông.

Các hoạt động được tổ chức ngoài thời gian chính khóa. Việc tham gia của học sinh dựa trên nhu cầu, sở thích, năng khiếu, định hướng nghề nghiệp cá nhân và sự tự nguyện của gia đình. Nhà trường không được ép buộc học sinh tham gia dưới bất kỳ hình thức nào.

Kết quả tham gia các hoạt động này không được sử dụng để đánh giá, xếp loại học lực, xét thi đua hoặc áp dụng hình thức kỷ luật đối với học sinh.

Siết điều kiện tổ chức, bảo đảm công khai, minh bạch

Về học liệu, tài liệu, dự thảo quy định cơ sở giáo dục phải tổ chức thẩm định và phê duyệt đối với tài liệu tự biên soạn hoặc khai thác từ nguồn học liệu mở hợp pháp.

Sở GD&ĐT chủ trì thẩm định tài liệu do tổ chức, cá nhân bên ngoài cung cấp; tài liệu liên kết phát hành quy mô toàn tỉnh hoặc có yếu tố nước ngoài. Cơ sở giáo dục không được sử dụng tài liệu chưa được thẩm định.

Dự thảo cũng quy định cụ thể yêu cầu về trình độ, chuẩn đào tạo đối với nhân sự tham gia giảng dạy. Tổ chức, cá nhân bên ngoài phối hợp với nhà trường phải có hồ sơ, văn bằng được thẩm định, được tập huấn về quy tắc ứng xử và chịu sự quản lý trực tiếp của Hiệu trưởng.

Giáo viên tại cơ sở giáo dục được hưởng thù lao, tính giảm trừ hoặc quy đổi vào định mức tiết dạy theo thỏa thuận với cơ sở giáo dục. Giáo viên có quyền từ chối tham gia nếu không có thỏa thuận thống nhất hoặc không bảo đảm điều kiện về chế độ làm việc theo quy định.

Về kinh phí, dự thảo nêu rõ mức thu không được vượt quá mức trần do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quy định; việc thu, chi phải bảo đảm công khai, minh bạch theo quy định hiện hành.

Tăng trách nhiệm quản lý, ngăn chặn biến tướng

Dự thảo Thông tư quy định trách nhiệm của UBND cấp tỉnh trong bố trí nguồn lực, trình Hội đồng nhân dân phê duyệt mức thu; đồng thời thực hiện trách nhiệm giải trình trước nhân dân về chất lượng, an toàn và minh bạch tài chính của các hoạt động giáo dục tăng cường, giáo dục theo nhu cầu trên địa bàn.

Sở GD&ĐT chịu trách nhiệm quản lý chuyên môn; chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành và tổ chức liên quan kiểm tra, thanh tra, giám sát việc tổ chức các hoạt động; xử lý hoặc kiến nghị xử lý vi phạm theo thẩm quyền. Hằng năm, Sở GD&ĐT tổng hợp, đánh giá và gửi báo cáo kết quả thực hiện về UBND cấp tỉnh và Bộ GD&ĐT trước ngày 30/6.

UBND cấp xã có trách nhiệm bảo đảm an ninh trật tự, an toàn môi trường sư phạm tại địa phương.

Nhà trường và người đứng đầu cơ sở giáo dục chịu trách nhiệm toàn diện về xây dựng kế hoạch, ký kết hợp đồng liên kết, chất lượng và an toàn của các hoạt động.

Theo Bộ GD&ĐT, việc ban hành Thông tư sẽ tạo hành lang pháp lý để các địa phương, cơ sở giáo dục chủ động triển khai các hoạt động giáo dục phù hợp với nhu cầu thực tiễn, đồng thời ngăn chặn tình trạng biến tướng trong tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khóa.